ALİ YILDIRIM

Türkiye’de otomotiv sektörü pandemiyle birlikte zor bir viraja girerken, artan kur ve vergi sistemi sıfır otomobil fiyatlarını patlattı. Bununla birlikte ikinci elde de sert yükselişler görülürken, sıfırın fiyatı arttıkça ikinci elde de yükseliş hız kesmedi. Hatta burada fiyatlar sıfırda yaşanan tedarik sorunu yüzünden etiketin üzerine bile çıkarken, bakanlık yıllarca buna önlem alamadı. Bugün bakıldığında en ucuz otomobil fiyatının 1 milyon liraya doğru hızlı bir yolculuğa başlaması dikkat çekerken, ikinci elde de tablo çok farklı değil. Çok değil yaklaşık 1 yıl önce 1 milyon liraya maksimum 2-3 yaşında rahatlıkla lüks bir otomobil alınabilirken, bugün değil orta sınıf alt sınıf otomobil bile zor alınıyor. Seçimlerin bitmesiyle birlikte bu sisteme el atan bakanlık uyguladığı bir takım cezai işlemler ve kurallar en azından ikinci el fiyat etiketinin sıfırın üzerine çıkmasının önüne geçti. Fakat burada da çözüm kolay oldu. Fiyatı etiketin altında tutan satıcılar telefonla yapılan görüşme sonrasında aracın gerçek yani sıfır üzerindeki fiyatını söylüyor. Bu fırsatçılığa rağmen vatandaşlar da atılan son adımlarla birlikte kısa bir süreliğine de olsa beklemeye geçti. Pazar 3 ay sonra ilk kez aylık bazda 1 milyonun altına indi.

BİR AYDA YÜZDE 20 GERİLEDİ

Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği’nin (ODMD) Makroekonomik Haziran 2023 Değerlendirmesine göre, 2023 başında motosiklet ve traktör dahil 952 bin adet olan pazar şubat ayında 705 bin adede kadar düşse de sonraki 3 aylık süreçte 1 milyon adedin üzerinde seyretti. Haziran 2023’te çeyrek dönemlik yükselişin ardından ilk kez düşen pazar 892 bin adede kadar geriledi. Geçen yılın aynı ayında pazar yine 1 milyon adedin üzerindeydi. Böylece haziran ayında ikinci el otomotiv pazarı bir önceki aya göre, yüzde 20, geçen yılın aynı ayına göre ise 13 düştü. Böylece atılan adımlar fiyat olarak tam olmasa da satış olarak etkisini göstermiş oldu. En son Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik değişikliğine göre; 1 Ocak 2024 tarihine kadar, ikinci el motorlu kara taşıtlarının, üretici veya distribütör tarafından tavsiye edilen güncel satış fiyatının üzerinde bir fiyattan ilan yoluyla pazarlanması ve satılması yasaklandı.

5 MİLYONDAN FAZLA İKİNCİ EL SATIŞI YAPILDI

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre de veri paylaşan ODMD, 2023 Haziran ayı sonu itibarıyla Türkiye ikinci el otomotiv pazarının yüzde 21,9 arttığını paylaştı. Motosiklet ve traktör dahil toplamda 5 milyon 714 bin 722 aracın el değiştirdiğini paylaşan raporda ikinci eldeki ivmelenme de dikkat çekti. 2022 Haziran sonunda ikinci el araçlar toplam pazarı 4 milyon 689 bin588 adet seviyesinde gerçekleşmişti. 2023 Haziran sonunda toplam otomobil ve ticari araç ikinci el pazarı yüzde 22,1 artarak 5 milyon 71 bin 98 adet seviyesinde gerçekleşti. Otomobil pazarı yüzde 77,3 pay ve 3 milyon 918 bin 848 adetle ilk sırada yer aldı. Otomobil pazarını yüzde 18,2 pay ve 921 bin 985 adetle kamyonet pazarı izledi.

KREDİ HACMİ DİPLERDE

ODMD’nin makro raporunda yer verdiği Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerine göre; 2023 Haziran ayı sonunda Toplam Kredi Stoku, geçen seneye göre yüzde 62,62 artarak 269 milyar 886 milyon TL oldu. 2023 Mayıs ayına göre ise yüzde 0,27 arttı. 2023 Haziran ayında Finansman Şirketleri Kredi Hacmi toplamı 67 milyar 994 milyon TL, Bankacılık Sektörü Kredi Hacmi toplamı 1 trilyon 511 milyar TL olmak üzere, Toplam Taşıt Kredi Stoku 2 trilyon 698 milyar TL olarak gerçekleşti. Taşıt Kredi Stoku’nun 90 milyar 533 milyon TL’lik tutarını Bireysel Tüketici Kredileri oluştururken, 179 milyar 352 milyon TL tutarını da Ticari Tüketici Kredileri oluşturdu. Ortalama faiz oranlarına bakıldığında Mayıs 2023’te yıllık 27,58 olarak kaydedildi. Bu oran verinin işlendiği grafiğe göre, Aralık 2021’den sonraki en yüksek seviye. Son 18 aylık dönemde Nisan 2022’de yıllık faizin yüzde 25,13 olduğu ayda toplam hacim 15 trilyon 113 milyar ile patlama yaparken, Mayıs 2023’te hacim sadece 1 trilyon 736 milyarda kaldı. Uzmanlar bunun en büyük nedenlerinden birinin ise bankaların kredi verme konusunda iştahsız olduklarını vurguluyor.

The post İkinci el araç satışları 1 milyonun altına düştü appeared first on Otomobil Haberleri.

300 bin liraya kadar alınacak otomobiller neler? Otomotiv sektörü her yıl yeni bir darbe yiyor. Kur odaklı olan sektör Türkiye’de oldukça kırılgan bir yapıya sahipken, buna bir de demode vergi sistemi eklenince sıfır araç fiyatları uçuşa geçiyor. Bugün 300 bin lirası olan bir tüketici A ve B segmentinde istediği seçeneğe sahipken, C segmentinde sınırlı modellere ulaşabiliyor. D sınıfı düşünen bir tüketicinin ise şimdilik tek şansı Skoda Superb. 2021’de artık 300 bin liraya ona bile ulaşılamayabilir.

ALİ YILDIRIM

300 bin liraya kadar alınacak otomobiller neler? Türkiye’de otomotiv sektörü 2020 yılında oldukça farklı manzaralar yaşadı. Sektörün yüksek vergiyle mücadele etmesine karşın birde dünyayı etkisi altına alan pandemi hem tedarik sürelerini hem de fiyatları vurdu. Ağustos 2020 sonunda özel tüketim vergisi (ÖTV) sisteminin değişmesi fiyatlarda yeni bir karmaşaya yol açtı. Türkiye’nin en ucuz modellerinde ufak fiyat düşüşleri gerçekleşirken, alt sınıf kavramı yok oldu. Fakat bu düşük fiyat silsilesi de kur ile birlikte buharlaştı. Modellerin ÖTV dilimleri üst katlara doğru tırmanmaya başlarken, ucuz araç artık kalmadı. Uzun bir süredir ertelenen talep ve pandemi etkisiyle uzayan teslimat süreleri tüketiciyi şimdilik tam olarak etkilemedi. Fakat tüketici de 2021’de aynı aracı aynı paraya alamayacağından oldukça emin. En son BDDK kararıyla taksit sayılarının da kısılması da sektöre yeni bir tokat vurdu.

EN UCUZ ARAÇ 123 BİN 900 LİRA

2’nci el araç fiyatlandırma ve otomotiv data şirketi Cardata, 250 modele yakın aracı bir araya getirdi. Listede en ucuz modellerden başlayarak 300 bin lira sınırına kadar çıkıyor. Kur karşısında zayıflayan TL, zaten yerlerde olan alım gücünü de vurdu. Bugün bir tüketici sıfır araç almaya kalktığında en az 123 bin 900 lira ödemesi gerekiyor. Cardata verilerine göre, 300 bin liraya kadar giden listede, A, B ve C segmenti araçlar öne çıkıyor. D segmentinde ise tek bir model var. Yani 300 bin lirası olan araç almak için segment saymaya başladıklarında A, B, C’den sonrasını getiremiyor. D segmentindeki tek araç modeli ise 291 bin 600 liralık fiyat etiketiyle Skoda Superb.

KREDİDE VADE SINIRI OLUMSUZ ETKİLEYECEK

Cardata Genel Müdürü Hüsamettin Yalçın ise fiyatlar karşısında şu değerlendirmeyi yaptı: “0 kilometre araç satışlarında ise markalar çok çeşitli satış kampanyaları başlattılar. Bu kampanyaların mutlaka satışlara bir etkisi olacaktır ancak fiyatlar hala yüksek. Dolayısıyla ekim ayında 94 bin satış adedine göre kasım ayı ancak 80 bin adetleri gördü. Aralık ayının ise kasım gibi bile olması beklenmiyor. Bir de ilaveten taşıt kredilerinde BDDK’nın getirdiği vade sınırı da olumsuz etkisini gösterecek. Bu durum da 0 km satışlarını aşağıyı yönlü etkileyecektir Aralık ayında. Cardata olarak içinde bulunduğumuz Aralık ayı için tüketici açısından 0 kilometreden daha ziyade ikinci el araç satın almanın daha mantıklı olduğunu düşünüyoruz.”

150 BİN TL’YE KADAR SADECE 7 MODEL VAR

Cardata’nın listesinde fiyatlar en ucuz otomobillerden başlıyor. 150 bin liraya kadar sadece 5 markanın otomobilleri yer alırken toplamda da 7 model bulunuyor. En ucuz otomobil 123 bin 900 liralık etiketle Fiat Egea. Markanın Panda modeli de 128 bin 900 liradan satın alınabiliniyor. 4’üncü nesil Renault Clio da 137 bin 900 liralık etiketle dikkat çekiyor. 139 bin liralık fiyata sahip olan Kia Rio’yu, Renault Symbol takip ediyor. Hyundai i10 141 bin 600 lira, Citroen C3 ise 142 bin liralık fiyatla satılıyor. Model ve donanım olarak toplamda 13 aracın bulunduğu listede sadece manuel araçlar var. Bu çıtaya göre dizel araç zaten hayal.

HEM SATIŞLAR HEM DE FİYATLARDA SERT FREN

Hüsamettin Yalçın ikinci el araç tarafına da değindi: “Kasım ayının ilk haftasından sonra 2.el araç satışlarında önemli bir satış düşüşü yaşadı piyasa. Hala da bu düşüş kademeli olarak da devam ediyor. Yaşanan kaybın en önemli sebebi talebin düşmesi oldu. Son 1 senede yaklaşık %90’lara varan fiyat artışı ile hareket eden 2.el araç satışları Kasım ayı ortasında hız kesti; hem satış adedi olarak hem de fiyatlardaki artış olarak. Bu süreçte 0 km bir araç satın almaktan vazgeçen tüketici elindeki 2.el aracı da takas yoluyla değerlendirmedi. Bu da 2.el’in arzında da bir düşüş yarattı. Kasım ayında geri gelen döviz kuru nedeniyle elindeki dövizi bozdurmaktan vazgeçip 2.el araç satın alma kararını şimdilik ertelemesi de bunun sebepleri arasında. Böylece ikinci el fiyatları da geriledi. Son 1 senedir yükselen 2.el araç satış talebinin ve fiyatlar da böylece ilk defa düştü. 2.el araç fiyatlandırma ve otomotiv datası şirketi olarak yaptığımız piyasa analizlerinde kasım ayındaki 2.el’deki bu fiyat düşüşlerinin “ortalama” yüzde 6- yüzde 12 arasında olduğunu gözlemledik.”

İKİNCİ EL SHOWROOM ZİYARETLERİ SIFIRA İNDİ

Otomerkezi.net CEO’su Muhammed Ali Karakaş ise “Kapama ve kısıtlamalar sebebiyle hem sıfır kilometre hem de ikinci el showroom ziyaretleri son 1 ayda sıfıra yakın bir vaziyete geldi. Tüketici otomobil alım kararını geleceğini göremediği için tamamen ertelemiş durumda. Son olarak bunlara ek BDDK’nın almış olduğu karar, bu fiyat gruplarındaki otomobil taleplerini ve fiyatlarını düşürecek. Özellikle filo kiralama şirketlerinin bu karar sebebiyle çok ciddi sıkıntılar yaşayacağını öngörüyoruz. Özellikle hafta sonu yapılan sokağa çıkma kısıtlamaları otomotiv sektörünü durma noktasına getirdi. Hem sıfır hem de ikinci el araç sektörü için hafta sonları çok değerli. Hem sıfır hem de ikinci el araç alım satımı yapılan showroomlarda, hafta sonları HES koduyla kontrollü ve tedbirli bir şekilde müşteri kabulüne imkan ve fırsat sağlanması gerektiğini düşünüyoruz.”

The post 300 bin liraya kadar alınacak otomobiller neler? appeared first on Otomobil Haberleri.