Ana Sayfa Genel Otomotivde karbonsuzlaşmanın önündeki engel yatırım

Otomotivde karbonsuzlaşmanın önündeki engel yatırım

COP31 kapsamında Antalya’da düzenlenen panelde otomotiv sanayisinin düşük karbonlu üretime geçişi masaya yatırıldı. Ford Otosan, tedarikçilerin emisyonlarını azaltmasının yalnızca hedef koyarak mümkün olmayacağına dikkat çekti. Şirket; teknik yetkinlik, uygun satın alma koşulları, finansman ve kamu teşviklerinin birlikte devreye girmesi gerektiğini vurguladı.

Otomotiv sektöründe elektrikli araç yatırımları ve üretim tesislerinin dönüşümü kadar, bu araçları ve parçaları üreten tedarikçilerin karbon ayak izini azaltması da önem kazanıyor. Ancak ana sanayinin belirlediği sürdürülebilirlik hedeflerinin tedarik zincirinin tamamına yayılması, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler açısından yeni bir yatırım ihtiyacını beraberinde getiriyor. Ford Otosan, COP31’de düzenlediği panelde bu dönüşümün önündeki engelleri ve çözüm yollarını gündeme taşıdı.

16 Kasım’da Antalya’da, Yeşil Alan’da bulunan Koç Teknoloji ve İnovasyon Pavilyonu’nda gerçekleştirilen oturumda, otomotiv değer zincirinde karbonsuzlaşmanın nasıl yaygınlaştırılabileceği tartışıldı. “Ekosisteme Liderlik Etmek: Otomotiv Değer Zincirinde Karbonsuzlaşmanın Ölçeklendirilmesi” başlıklı panelde sanayi, finans ve kamu temsilcileri bir araya geldi.

Ford Otosan’ın ev sahipliğindeki toplantının temel mesajı, tedarikçilerden emisyon azaltımı beklemenin tek başına yeterli olmadığı oldu. Şirketlerin sürdürülebilirlik hedeflerini gerçek yatırımlara dönüştürebilmesi için tedarikçilerin teknik bilgiye, finansmana ve öngörülebilir iş koşullarına erişmesi gerektiği vurgulandı.

Tedarik zincirinde dönüşüm için dört temel başlık

Otomotiv üretiminde karbon emisyonlarının azaltılması yalnızca araçların elektrikli hale getirilmesiyle sınırlı değil. Üretimde kullanılan enerji, ham madde, parça tedariki ve lojistik gibi süreçler de toplam çevresel etkinin önemli bileşenlerini oluşturuyor. Bu nedenle ana üreticilerin kendi tesislerinde gerçekleştirdiği dönüşümün, tedarik zincirinin diğer halkalarına da yayılması gerekiyor.

Panelde bu sürecin önündeki temel ihtiyaçlar dört başlıkta ele alındı: tedarikçilerin yetkinliklerinin geliştirilmesi, satın alma süreçlerinin dönüşümü desteklemesi, uygun finansman modellerinin oluşturulması ve kamu teşviklerinin devreye girmesi. Özellikle KOBİ ölçeğindeki tedarikçilerin yeni teknolojilere ve düşük karbonlu üretim altyapısına yatırım yapabilmesi, sektörün genel rekabet gücü açısından kritik görülüyor. Ana sanayinin beklentileri ile tedarikçilerin finansal ve teknik imkânları arasındaki farkın kapatılması için uzun vadeli iş birliklerine ihtiyaç duyuluyor.

Güven Özyurt: Tedarikçilerimizi stratejik ortak olarak görüyoruz

Ford Otosan Genel Müdürü Güven Özyurt, şirketin tedarikçileriyle kalite, maliyet, teslimat ve operasyonel gelişim alanlarında uzun yıllardır ortak çalışmalar yürüttüğünü belirtti. Özyurt, 2022 yılından itibaren sürdürülebilirlik başlığının bu ilişkilerde daha belirgin bir yer edindiğini söyledi.

Tedarikçilerin çevresel, sosyal ve yönetişim performanslarının düzenli olarak değerlendirildiğini aktaran Özyurt, bu değerlendirmelerin gelişim yol haritaları, eğitimler ve teknik destek çalışmalarıyla desteklendiğini ifade etti. Tedarikçi Sürdürülebilirlik Komitesi ve takip mekanizmalarıyla yürütülen çalışmaların, sürdürülebilirlik kriterlerini satın alma kararlarına da taşıdığını kaydetti.

Özyurt, otomotiv ekosistemindeki dönüşümün yalnızca ana üreticilerin yatırımlarıyla tamamlanamayacağını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı: “Otomotiv ekosisteminin dönüşümüne öncülük etmeyi, kendi ürün ve üretim yatırımlarımızla birlikte tedarikçilerimizin gelişimini ve müşterilerimizin elektrikli mobiliteye geçişini destekleyen bir sorumluluk olarak görüyoruz. Kendi dönüşüm hızımızı, iş ortaklarımızın yatırım yapabilme kapasitesinden ve müşterilerimizin yeni teknolojiyi işinde kullanabilmesinden bağımsız düşünemeyiz. Tedarikçilerimizi bu dönüşümün stratejik ortakları olarak görüyoruz.”

Tedarikçilerin aynı başlangıç koşullarına ve kaynaklara sahip olmadığına dikkat çeken Özyurt, özellikle KOBİ’lerin teknik kapasite ve kaynak ihtiyaçlarının gözetilmesi gerektiğini vurguladı. Bu nedenle kısa vadeli beklentiler yerine uzun soluklu iş birlikleri ve ortak yol haritalarıyla ilerlemeyi önemsediklerini dile getirdi.

Ford Otosan’ın tedarikçi programlarında çevre yönetimi, insan hakları, sosyal sorumluluk ve etik iş yapma konuları da yer alıyor. Şirket, bu alanlarda eğitim ve farkındalık çalışmaları yürütürken çevresel performansı, sorumlu tedarik uygulamalarını ve işletmelerin gelişim potansiyelini takip ediyor. Amaç, karbon emisyonlarının azaltılmasının yanı sıra enerji ve kaynak verimliliği ile döngüsel ekonomi uygulamalarında da ilerleme sağlamak.

Özyurt’un dikkat çektiği bir diğer konu ise karbonsuzlaşmanın her işletme için yüksek tutarlı yatırımlarla başlamasının gerekmemesi oldu. Doğru veri ve ölçüm yöntemleriyle üretimdeki kayıpların belirlenmesinin, kaynak kullanımını iyileştirerek önemli sonuçlar sağlayabileceğini belirten Özyurt, elde edilen emisyon azaltımının ortak göstergeler üzerinden takip edilmesinin önemini vurguladı.

KOBİ’lerin dönüşümünde finansmana erişim belirleyici olacak

Panelde tedarikçilerin karşılaştığı finansman ve yatırım güçlükleri de ele alındı. Canel Otomotiv Genel Müdürü Umut Özdeş, sürdürülebilirlik dönüşümünün yalnızca büyük ölçekli şirketlerin gerçekleştirebildiği bir yatırım alanı olarak kalmaması gerektiğini söyledi.
Özdeş, küçük ve orta ölçekli tedarikçilerin ana sanayinin beklentilerini karşılayabilmesi için uygun koşullu finansmana, teşviklere ve teknik desteğe erişmesinin önemine dikkat çekti. Bu imkânların geliştirilmemesi halinde tedarik zincirinin tamamının aynı dönüşüm hızını yakalamasının zorlaşacağına işaret etti.

Panelde kamu teşviklerinin yatırımlara etkisi de değerlendirildi. Tedarikçilerin çevresel standartlara uyum sağlamak için yapacağı harcamaların rekabet gücüne ve ihracat performansına etkisi, Yeşilova Otomotiv’in yararlandığı teşvikler üzerinden gündeme geldi.
Uluslararası Finans Kurumu (IFC) Türkiye ve Orta Asya İmalat, Tarım İşletmeciliği ve Hizmetler Yatırımları Direktörü Wagner Almeida ise sürdürülebilirlik hedeflerinin yatırım kararına dönüşebilmesi için güvenilir veri ve ekonomik açıdan uygulanabilir projelere ihtiyaç olduğunu belirtti.

Almeida, özellikle küçük ölçekli tedarikçilerin finansmana erişimini kolaylaştıracak standartlaştırılmış ve performansı dikkate alan çözümlerin geliştirilmesi gerektiğini ifade etti. Projelerin yalnızca teknik ihtiyaçlarının değil, maliyetlerinin, geri ödeme koşullarının ve risklerinin de değerlendirilmesinin önemini vurguladı.

Karbonsuzlaşma yatırımı bugünün maliyeti, yarının rekabet avantajı

Panelin ekonomi boyutunda, sürdürülebilirlik yatırımlarının kısa ve uzun vadeli etkileri değerlendirildi. PwC Brezilya Ortağı Mauricio Colombari, dönüşümün maliyetlerinin çoğunlukla bugünden karşılandığını, yaratacağı değerin ve rekabet avantajının ise daha uzun vadede ortaya çıktığını söyledi. Colombari, şirketlerin karar verirken yalnızca dönüşüm için yapılacak harcamaları değil, bu süreci ertelemenin doğurabileceği ekonomik kayıpları da hesaba katması gerektiğini belirtti. PwC’nin küresel deneyimleri çerçevesinde yatırım öncelikleri, kârlılık üzerindeki baskı ve sürdürülebilirlik çalışmalarının uzun vadeli değer yaratma potansiyeli ele alındı. Bu değerlendirmeler, otomotiv tedarik zincirinde karbonsuzlaşmanın yalnızca çevresel bir sorumluluk olarak değil, gelecekteki üretim maliyetleri ve uluslararası rekabet koşulları açısından da değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koydu.

AB standartları ve Türkiye’nin üretim rekabeti

Panelin politika ve düzenlemeler başlığında ise Avrupa Birliği ile Türkiye arasındaki üretim ve tedarik ilişkileri gündeme geldi. AB Türkiye Delegasyonu Küresel Bağlantısallık, Kapsayıcı Büyüme ve Yeşil Kalkınma Bölüm Başkanı Valentina Di Sebastiano, işletmelerin yatırım kararlarını destekleyecek açık ve öngörülebilir politika çerçevelerinin önemine dikkat çekti.

Di Sebastiano, özellikle küçük işletmelerin üzerindeki raporlama yükünün azaltılması için sadeleştirme çalışmalarının önem taşıdığını belirtti. Türkiye ile yürütülen iş birliğinde teknik destek, finansmana erişim ve yetkinlik geliştirme konularının öncelikli alanlar arasında bulunduğunu ifade etti.

Bu başlık, Türkiye’nin Avrupa otomotiv değer zincirindeki konumu bakımından da önem taşıyor. Üreticilerin ve tedarikçilerin çevresel standartlara uyum sağlayabilmesi, yalnızca tesislerdeki yatırımlara değil, düzenlemelerin öngörülebilir olmasına ve işletmelerin bu koşullara hazırlanabilmesine de bağlı bulunuyor.

Ford Otosan ve PwC’den tedarik zinciri raporu hazırlığı

Ford Otosan, otomotiv tedarik zincirinin sürdürülebilirlik dönüşümünün ekonomik etkilerini incelemek üzere PwC ile ortak bir çalışma yürütüyor. Hazırlanan “white paper” çalışmasında yatırım maliyetleri, rekabet gücü ve dönüşümün finansal boyutuna odaklanılıyor. Çalışmanın ilerleyen dönemde Ford Otosan tarafından kamuoyuyla paylaşılması planlanıyor. Araştırmanın, sürdürülebilirlik yatırımlarının şirketler üzerindeki ekonomik etkilerini ve dönüşümün finansal yönünü daha kapsamlı biçimde ortaya koyması hedefleniyor.

Otomotivde düşük karbonlu üretim için ortak hareket ihtiyacı

COP31’deki panelde ortaya çıkan ortak değerlendirme, otomotiv değer zincirindeki karbonsuzlaşmanın tek bir şirketin hedefleriyle sınırlı kalamayacağı yönünde oldu. Ana sanayi, tedarikçiler, finans kuruluşları ve kamu kurumlarının aynı dönüşüm planının parçaları olarak hareket etmesi gerekiyor. Ford Otosan, Türkiye ve Romanya’daki üretim ve mühendislik faaliyetleri kapsamında elektrikli araç geliştirme ve üretiminin yanı sıra tesislerinde enerji ve su verimliliği uygulamaları yürütüyor. Şirket, “Gelecek Şimdi” sürdürülebilirlik vizyonu doğrultusunda tedarikçilerinin yetkinliklerini geliştirmeyi ve elektrikli ticari araçların müşteriler tarafından daha yaygın kullanılmasını destekleyen çözümler geliştirmeyi de dönüşüm yaklaşımının parçası olarak konumlandırıyor. Panelin öne çıkardığı temel mesele ise otomotiv sektöründe belirlenen karbon azaltım hedeflerinin sahada karşılık bulması. Tedarikçilerin yatırım yapabilecek kapasiteye ulaşması, finansman kaynaklarının çeşitlenmesi ve kamu politikalarının bu süreci desteklemesi, düşük karbonlu üretimin ölçek kazanmasında belirleyici olacak.